Tajemnica korespondencji, prawo do prywatno\u015bci, prawo do dysponowania informacj\u0105 z wy\u0142\u0105czeniem innych os\u00f3b czy bezpiecze\u0144stwo przekazywania informacji podlegaj\u0105 ochronie prawnej. Dotar\u0142e\u015b do cudzych zdj\u0119\u0107, film\u00f3w, maili, korespondencji prowadzonej za po\u015brednictwem komunikator\u00f3w internetowych czy innych plik\u00f3w i tre\u015bci, pokonuj\u0105c zabezpieczenia, czyli \u2013 m\u00f3wi\u0105c potocznie \u2013 w\u0142ama\u0142e\u015b si\u0119 na telefon, komputer lub inny no\u015bnik informacji b\u0119d\u0105cy czyj\u0105\u015b w\u0142asno\u015bci\u0105 albo nagra\u0142e\u015b rozmow\u0119 bez wiedzy i zgody rozm\u00f3wcy? Mo\u017cliwo\u015b\u0107 wykorzystania takich dowod\u00f3w przed s\u0105dem budzi kontrowersje. Z jednej strony mog\u0105 by\u0107 na nich utrwalone okoliczno\u015bci kluczowe dla rozstrzygni\u0119cia sprawy (zw\u0142aszcza, je\u015bli nie posiadamy innych dowod\u00f3w na poparcie swoich racji), a z drugiej strony w spos\u00f3b oczywisty narusza to przecie\u017c og\u00f3lne zasady prawne, normy etyczne i moralne. Obecnie, ze wzgl\u0119du na rozw\u00f3j techniki, wydaje si\u0119, \u017ce s\u0105dy coraz cz\u0119\u015bciej b\u0119d\u0105 mie\u0107 styczno\u015b\u0107 z dowodami tego rodzaju. W najnowszym orzecznictwie mo\u017cna zauwa\u017cy\u0107 tendencj\u0119 do przyjmowania takich dowod\u00f3w, nawet je\u015bli okoliczno\u015bci ich pozyskania s\u0105 sprzeczne z zasadami moralnymi. Je\u015bli jednak kto\u015b chce u\u017cy\u0107 tych dowod\u00f3w przeciwko Tobie \u2013 mo\u017cesz si\u0119 skutecznie broni\u0107. W tym przypadku konkurowa\u0107 b\u0119d\u0105 dwie warto\u015bci: konstytucyjne prawo do prywatno\u015bci oraz potrzeba zapewnienia innej osobie prawa do sprawiedliwego procesu (wyrok S\u0105du Apelacyjnego w Gda\u0144sku z dnia 4 marca 2020 roku sygn.akt I ACa 363 \/ 19). W ka\u017cdej sprawie nale\u017cy wi\u0119c oceni\u0107, kt\u00f3rej z powy\u017cszych warto\u015bci udzieli\u0107 pierwsze\u0144stwa \u2013 innymi s\u0142owy \u2013 kt\u00f3ra z nich zostanie uznana za dominuj\u0105c\u0105.<\/p>\n
S\u0105d ustali, kt\u00f3re dowody s\u0105 legalne, a kt\u00f3re nielegalne w oparciu o tzw. zasad\u0119 swobodnej oceny dowod\u00f3w. Ca\u0142y proces my\u015blowy polega na podejmowaniu decyzji, kt\u00f3re dowody uzna\u0107 za wiarygodne, a kt\u00f3rym dowodom tej wiarygodno\u015bci nale\u017cy odm\u00f3wi\u0107. Nie ma tutaj uniwersalnego schematu dzia\u0142ania \u2013 decyzja jest podejmowana ka\u017cdorazowo i samodzielnie przez s\u0119dziego, w odniesieniu do konkretnej sprawy. Nie ma ani bezwzgl\u0119dnego zakazu przedstawiania takich dowod\u00f3w, ani te\u017c ca\u0142kowitej dowolno\u015bci i aprobaty dla takich dzia\u0142a\u0144. Dowody uzyskane w spos\u00f3b bezprawny mo\u017cna dopu\u015bci\u0107, je\u017celi dowiedzenie racji maj\u0105cych kluczowe znaczenie dla procesu by\u0142oby w inny spos\u00f3b niemo\u017cliwe albo bardzo utrudnione (tak S\u0105d Apelacyjny w \u0141odzi w wyroku z dnia 12 sierpnia 2016 roku sygn.akt I ACa 1653 \/ 15).<\/p>\n
Przyk\u0142adowo – za\u0142o\u017cenie pods\u0142uchu albo nadajnika GPS jest niezgodne z prawem. Bezprawne zainstalowanie w cudzym poje\u017adzie urz\u0105dzenia s\u0142u\u017c\u0105cego do pozyskiwania informacji o trasie jazdy i tym samym o miejscu przebywania danej osoby jest niedozwolone i stanowi czyn zabroniony, o kt\u00f3rym mowa w art. 267 \u00a7 3 Kodeksu karnego \u2013 tak stwierdzi\u0142 S\u0105d Najwy\u017cszy w postanowieniu z dnia 27 listopada 2019 roku sygn.akt V KK 505 \/ 18.<\/p>\n
Nagrania rozm\u00f3w \u2013 s\u0105 dopuszczalne, je\u015bli nie dosz\u0142o przy okazji do powa\u017cnego naruszenia zasad wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego, czyli np. wykorzystania trudnego po\u0142o\u017cenia, s\u0142abo\u015bci czy stanu psychicznego osoby, z kt\u00f3r\u0105 by\u0142a prowadzona rozmowa. S\u0105 te\u017c dopuszczalne, je\u015bli sam jeste\u015b uczestnikiem takiej rozmowy i rejestrujesz tak\u017ce swoje wypowiedzi.<\/p>\n
Otwieranie korespondencji ma\u0142\u017conka celem wykazania swoich racji zwi\u0105zanych z zad\u0142u\u017ceniem po stronie partnera czy te\u017c zatajaniem przez niego informacji o posiadanych zobowi\u0105zaniach finansowych \u2013 w takiej sprawie S\u0105d Okr\u0119gowy w Piotrkowie Trybunalskim nie dopatrzy\u0142 si\u0119 naruszenia prawa i opar\u0142 swoje ustalenia na takim dowodzie, poniewa\u017c uzna\u0142, \u017ce w okoliczno\u015bciach sprawy by\u0142o to uzasadnione. S\u0105d powo\u0142a\u0142 si\u0119 tak\u017ce na minimalny wr\u0119cz stopie\u0144 spo\u0142ecznej szkodliwo\u015bci (wyrok S\u0105du Okr\u0119gowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 18 maja 2022 roku sygn.akt IV Ka 238 \/ 22).<\/p>\n
Inaczej wypowiedzia\u0142 si\u0119 S\u0105d Apelacyjny w Poznaniu, kt\u00f3ry stwierdzi\u0142, \u017ce przez dopuszczanie przez s\u0105d w procesie cywilnym dowod\u00f3w uzyskanych przez stron\u0119 w spos\u00f3b naruszaj\u0105cy podstawowe prawa cz\u0142owieka, takie jak mi\u0119dzy innymi prawo do prywatno\u015bci, prawo do tajemnicy korespondencji, prawo do wyboru rozm\u00f3wcy i tre\u015bci rozmowy, mo\u017ce doj\u015b\u0107 do naruszenia art. 6 Europejskiej Konwencji Praw Cz\u0142owieka, tj. prawa do rzetelnego procesu s\u0105dowego (Postanowienie S\u0105du Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 18 czerwca 2014 roku, sygn.akt I ACz 980 \/ 14). Ka\u017cdy cz\u0142owiek ma bowiem prawo do swobodnego decydowania o tym, kt\u00f3re elementy \u017cycia prywatnego, a tak\u017ce kt\u00f3re informacje o sobie pragnie zachowa\u0107 dla siebie.<\/p>\n
Podobne, jednoznaczne stanowisko wyrazi\u0142 te\u017c S\u0105d Apelacyjny w Krakowie, kt\u00f3ry przes\u0105dzi\u0142, \u017ce nagrywanie innej osoby bez poinformowania jej o utrwalaniu rozmowy powoduje, \u017ce tak uzyskane nagranie nie mo\u017ce by\u0107 dowodem w sprawie i stanowi czyn nielojalny w stosunku do rozm\u00f3wcy (wyrok S\u0105du Apelacyjnego w Krakowie z dnia 21 listopada 2013 roku, sygn.akt I ACa 1122 \/ 13), a dowody uzyskane w spos\u00f3b sprzeczny z prawem nie powinny by\u0107 w post\u0119powaniu cywilnym co do zasady dopuszczane (tak S\u0105d Apelacyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 10 stycznia 2008 roku sygn.akt I ACa 1057 \/ 07). Powy\u017csze jedynie potwierdza, \u017ce orzecznictwo jest podzielone \u2013 czyli kluczowa b\u0119dzie Twoja argumentacja przed s\u0105dem i to, czy zdo\u0142asz przekona\u0107 s\u0105d do swoich racji.<\/p>\n
Uzyskiwanie dost\u0119pu do tre\u015bci b\u0105d\u017a informacji w spos\u00f3b opisany na wst\u0119pie jest przest\u0119pstwem. Zgodnie z art. 267 \u00a7 1 Kodeksu karnego: kto bez uprawnienia uzyskuje dost\u0119p do informacji dla niego nieprzeznaczonej, otwieraj\u0105c zamkni\u0119te pismo, pod\u0142\u0105czaj\u0105c si\u0119 do sieci telekomunikacyjnej lub prze\u0142amuj\u0105c albo omijaj\u0105c elektroniczne, magnetyczne, informatyczne lub inne szczeg\u00f3lne jej zabezpieczenie, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolno\u015bci albo pozbawienia wolno\u015bci do lat 2<\/em>. I dalej, zgodnie z \u00a7 3 przywo\u0142anego przepisu: tej samej karze podlega, kto w celu uzyskania informacji, do kt\u00f3rej nie jest uprawniony, zak\u0142ada lub pos\u0142uguje si\u0119 urz\u0105dzeniem pods\u0142uchowym, wizualnym albo innym urz\u0105dzeniem lub oprogramowaniem.<\/em><\/p>\n Ju\u017c samo istnienie has\u0142a na danym no\u015bniku sugeruje, \u017ce wy\u0142\u0105cznie osoby znaj\u0105ce unikalny kod dost\u0119pu s\u0105 uprawnione do zapoznawania si\u0119 z tre\u015bci\u0105 obj\u0119t\u0105 zabezpieczeniem. Ustawodawca przewidzia\u0142 odpowiedzialno\u015b\u0107 karn\u0105 w sytuacjach, w kt\u00f3rych sprawca uzyskuje dost\u0119p do informacji w spos\u00f3b bezprawny, prze\u0142amuj\u0105c b\u0105d\u017a omijaj\u0105c has\u0142a \u2013 przyk\u0142adowo \u2013 numery PIN, kody dost\u0119pu, symbole lub inne zabezpieczenia, wykorzystuj\u0105ce np. odciski linii papilarnych. Chodzi wi\u0119c o podejmowanie takich czynno\u015bci, kt\u00f3re otwieraj\u0105 sprawcy dost\u0119p do informacji, kt\u00f3rych nie jest on adresatem albo o pozbawianie zabezpiecze\u0144 ich funkcji ochronnej. W istocie przest\u0119pstwo stypizowane w art. 267 \u00a7 1 Kodeksu karnego mo\u017cna pope\u0142ni\u0107 zar\u00f3wno \u0142ami\u0105c has\u0142o, jak i pokonuj\u0105c zabezpieczenie bez ingerowania w nie bezpo\u015brednio.<\/p>\n Kto\u015b pr\u00f3buje wykorzysta\u0107 przeciwko Tobie tre\u015bci, w kt\u00f3rych posiadanie wszed\u0142 w spos\u00f3b nielegalny? \u015aciganie przest\u0119pstwa okre\u015blonego w art. 267 \u00a7 1 Kodeksu karnego nast\u0119puje na wniosek pokrzywdzonego. To oznacza, \u017ce do wszcz\u0119cia post\u0119powania przygotowawczego potrzebny jest Tw\u00f3j wniosek \u2013 ani policja, ani prokuratura nie zajm\u0105 si\u0119 tym za Ciebie dop\u00f3ki nie dasz organom sygna\u0142u, \u017ce dosz\u0142o do pope\u0142nienia przest\u0119pstwa hackingu. Policja dysponuje odpowiednimi metodami, dzi\u0119ki kt\u00f3rym w prosty spos\u00f3b zweryfikuje i zabezpieczy ingerencj\u0119 sprawcy w Tw\u00f3j telefon, komputer, tablet b\u0105d\u017a inny no\u015bnik informacji. Czas w tym przypadku gra na niekorzy\u015b\u0107, wi\u0119c jak tylko zorientujesz si\u0119, \u017ce kto\u015b wszed\u0142 w posiadanie Twoich informacji w spos\u00f3b nielegalny \u2013 poinformuj organy \u015bcigania. Odpowiedzialno\u015b\u0107 karna to jednak nie wszystko. Sprawca mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c zosta\u0107 poci\u0105gni\u0119ty do odpowiedzialno\u015bci cywilnej w procesie o ochron\u0119 d\u00f3br osobistych.<\/p>\n A je\u015bli to przeciwko Tobie zosta\u0142o wszcz\u0119te post\u0119powanie karne, w kt\u00f3rym postawiono Ci zarzuty z art. 267 \u00a7 1 lub \u00a7 3 Kodeksu karnego \u2013 pami\u0119taj, \u017ce ka\u017cda sprawa jest inna i nie oznacza to automatycznie, \u017ce zostaniesz poci\u0105gni\u0119ty do odpowiedzialno\u015bci karnej. Przyk\u0142adowo, w sprawie zwi\u0105zanej z naruszeniem tajemnicy korespondencji S\u0105d Okr\u0119gowy w Piotrkowie Trybunalskim w wyroku z dnia 18 maja 2022 roku sygn.akt IV Ka 238 \/ 22 przyj\u0105\u0142, \u017ce cho\u0107 z formalnego punktu widzenia przypisane oskar\u017conemu zachowanie wyczerpywa\u0142o przes\u0142anki bezprawnego wej\u015bcia w posiadanie informacji, mamy do czynienia z tak niskim stopniem spo\u0142ecznej szkodliwo\u015bci, \u017ce nie spos\u00f3b traktowa\u0107 tego jako przest\u0119pstwo. Dlaczego? Poniewa\u017c zgodnie z art. 1 \u00a7 2 Kodeksu karnego nie stanowi przest\u0119pstwa czyn, kt\u00f3rego spo\u0142eczna szkodliwo\u015b\u0107 jest znikoma. Podobne stanowisko zaj\u0105\u0142 S\u0105d Najwy\u017cszy w postanowieniu z dnia 27 kwietnia 2016 roku sygn.akt III KK 265 \/ 15 (sprawa dotyczy\u0142a nagrywania rozmowy dyktafonem). Mo\u017cna tak\u017ce stara\u0107 si\u0119 o warunkowe umorzenie post\u0119powania \u2013 wyrok warunkowo umarzaj\u0105cy post\u0119powanie nie jest wyrokiem skazuj\u0105cym. To oznacza, \u017ce w \u015bwietle prawa pozostaniesz osob\u0105 niekaran\u0105 i b\u0119dziesz m\u00f3g\u0142 uzyska\u0107 z Krajowego Rejestru Karnego za\u015bwiadczenie o swojej niekaralno\u015bci.<\/p>\nPrze\u0142amanie zabezpiecze\u0144<\/strong><\/h1>\n
Co robi\u0107?<\/strong><\/h1>\n